+32 487 50 58 56 eveline@dierenkracht.be

Wat is het verschil tussen een psycholoog, psychiater en een psychotherapeut? [Wegwijs]

Soms daagt het leven ons uit. Op deze momenten is het fijn om er niet alleen voor te staan. Hulp van een professional is daarbij heel vaak helpend. Maar wat is nu eigenlijk het verschil tussen een psycholoog, psychiater en een psychotherapeut? Hoe kies ik nu de juiste hulpverlener? En wanneer is hulp geslaagd?

Wat is een psycholoog?

Een psycholoog is iemand die een masterdiploma psychologie heeft behaald aan de universiteit. Psychologie kan omschreven worden als de uitgebreide studie van de menselijke psyché. Het is een sterk wetenschappelijke opleiding. De oorzaken en gevolgen van het menselijk gedrag komen aan bod, alsook hoe deze kennis kan toegepast worden om mensen te helpen hun problemen op te lossen of er anders mee te leren omgaan.

Psycholoog vs Psychologisch consulent

Binnen de psychologie bestaan er verschillende takken. Wanneer je in begeleiding gaat bij een psycholoog zal die hoogstwaarschijnlijk de titel van klinisch psycholoog dragen. Een klinisch psycholoog richt zich op psychische aandoeningen. Naast de klinisch psycholoog bestaan er ook organisatie- en arbeidspsychologen, schoolpsychologen en onderzoekspsychologen.

Naast de opleiding psychologie is er ook de opleiding bachelor in de toegepaste psychologie. Dit is een professioneel gerichte bacheloropleiding aan een hogeschool. Het onderzoeken, beïnvloeden van menselijk gedrag en het op praktische wijze toepassen van deze kennis staat hier centraal.

In een notendop is de psycholoog meer gespecialiseerd in wetenschappelijk onderzoek en de behandeling van complexe psychopathologie. De psychologisch consulent biedt kwalitatieve laagdrempelige hulpverlening aan bij psychosociale problemen, psychische problemen en matig ernstige psychopathologie.
Psychologisch consulenten zijn in dezelfde werkvelden als psychologen actief.

Wat is een psychotherapeut?

Een psychotherapeut is iemand die na zijn basisdiploma in de menswetenschappen, psychologie, geneeskunde, of psychiatrie een bijkomende opleiding van vier jaar heeft gevolgd. Een psychotherapeut specialiseert zich in een bepaalde therapiestroming of therapievorm.

Vormen en stromingen

Binnen de psychotherapie zijn er talrijke benaderingen. Zo zijn er gestalttherapeuten, contextuele psychotherapeuten, cognitieve- en gedragstherapeuten, integratieve psychotherapeuten, psychotherapeuten in de interactionele vormgeving, psycho-analyse…
Elke therapievorm legt zo zijn eigen accenten.
Een contextueel therapeut bijvoorbeeld zal zijn accenten leggen op het systeem/context en de relaties waarvan de cliënt deel uitmaakt. Een cognitieve therapeut zal eerder de manier waarop je over dingen denkt trachten te veranderen.  Zo leer je op een andere manier naar emoties of problemen kijken. Een psychoanalyticus daarentegen zal dan weer de persoonlijkheidsstructuur van een cliënt analyseren en zich focussen op onbewuste processen.

Dierenkracht: Interactionele vormgeving

Zelf heb ik gekozen voor de integratieve psychotherapeutenopleiding in de interactionele vormgeving. Dit is een vorm van integratieve therapie waarbij de verschillende therapeutische stromingen, die o.a. hierboven omgeschreven staan, met elkaar in interactie gaan en zijn samengebracht tot één werkmodel. Een psychotherapeut in de interactionele vormgeving – afgekort I.V.-psychotherapeut – vertrekt vanuit de visie dat elk persoon uniek is. Iedereen heeft namelijk een eigen verhaal, identiteit, verleden, beleving,… Het grote verschil met andere stromingen is dat een I.V. psychotherapeut zich steeds zal aanpassen aan de cliënt. Een I.V. therapeut zal steeds aftoetsen welke methode het meest aangewezen is bij de cliënt. Er wordt gekeken of de cliënt een denker, voeler of doener is en op basis hiervan wordt de juiste ingang en techniek gekozen. Het grote voordeel hierbij is dat de cliënt zich dus nooit dient aan te passen aan de therapievorm/therapiestroming van de therapeut.

Wat is een psychiater?

Het grote verschil tussen een psychiater en een psycholoog of psychotherapeut is dat een psychiater een arts is.  Een psychiater heeft geneeskunde gestudeerd en heeft zich daarna gespecialiseerd in de psychiatrie. Een psychiater mag diagnoses stellen en medicatie voorschrijven. Psychologen en psychotherapeuten mogen geen medicatie voorschrijven. Mensen met meer complexe of zware psychiatrische stoornissen zullen daarom ook sneller naar een psychiater gaan.

Een waaier aan expertises

Psychologen, psychiaters of psychotherapeuten hebben vaak nog bijkomende opleidingen gevolgd. Zo bestaan er postgraduaten of specialisatiejaren over rouw- en verlies, diagnostiek, autismespectrumstoornissen, kindertherapie, Creatieve therapie, Animal Assisted Therapy,…

Wat met terugbetaling?

Een consult bij een psychiater wordt terugbetaald door de ziekteverzekering (RIZIV). Dit komt omdat een psychiater een arts is. Bij psychologen en psychotherapeuten is dit niet het geval. Soms voorziet een ziekenfonds wel een gedeeltelijke tegemoetkoming, al zijn de regels streng en bestaan er hele grote verschillen tussen de verschillende ziekenfondsen. De regels zijn niet alleen afhankelijk van ziekenfonds tot ziekenfonds maar ook van de regio waar je woont. Zo zal de CM voor volwassenen in bepaalde gevallen gedurende de volledige levensloop maximaal 24x10euro tussenkomen bij een psychotherapeut die een samenwerkingsverband met hen sloot. Bij een psycholoog of bijvoorbeeld bij een hulpverlener die zich specialiseerde in autismespectrumstoornissen, zal de CM niet tussenkomen ondanks dat deze hulpverleners eveneens experten in hun vakgebied zijn. Wacht dus niet op een mogelijke terugbetaling om een hulpverlener te contacteren. Jouw persoonlijk welbevinden en geluk is hiervoor te kostbaar!

Bij wie moet ik nu hulp zoeken? Ga op zoek naar de klik!

Naast het diploma of achtergrond dat iemand heeft, is het heel belangrijk dat het klikt tussen jou en de hulpverlener. De relatie die jij hebt met je psycholoog, psychiater of therapeut is gebaseerd op vertrouwen. Als er geen vertrouwen is of wanneer je je niet goed voelt bij de hulpverlener of de manier van werken, aarzel dan niet om dit te bespreken met hem/haar. En mocht je er toch nog een slecht gevoel aan overhouden, dan kan je steeds vragen om een doorverwijzing. Natuurlijk kan je ook steeds zelf op zoek gaan naar iemand anders. Of de therapie voor jou goed werkt of niet hangt dus grotendeels af van het feit of het klikt met je hulpverlener.

Hoe weet ik of het gaat klikken met mijn psycholoog, psychiater of psychotherapeut?

Of het echt klikt zal je hoogstwaarschijnlijk pas ondervinden tijdens de begeleiding zelf. Vaak is het moeilijk om dit op voorhand in te schatten. De meeste hulpverleners kan je wel op voorhand even opbellen of mailen om af te toetsen of de aangeboden begeleiding bij je past. Ook krijg je tijdens het eerste contact of het intakegesprek vaak al een beeld van de persoon die voor je zit. Vraag tijdens dit eerste contact gerust naar de achtergrond of werkwijze van de hulpverlener en voel of deze persoon al dan niet bij je past.

Heel vaak is het dus je persoonlijke voorkeur die je zal leiden bij het kiezen van de geschikte hulpverlener.

Heb je na het lezen van deze blog nog vragen? Neem dan gerust contact op met Eveline.

error: